ISVW - Hotel | Internationale School voor Wijsbegeerte

De waarde van geld

MAANDAG 18 JULI T/M VRIJDAG 22 JULI 2011

Docent: Karim Benammar

GeldDenken op het raakvlak van economie en filosofie

Volgens econoom John Maynard Keynes (1883-1946) hebben de ideeën van economische denkers een enorme invloed op ons alledaags praktische leven. We behandelen de belangrijkste filosofische en economische ideeën die de wereld van geld en waarde bepalen: Waar komt geld vandaan en hoe wordt waarde gecreëerd? Waarom zijn er recessies? Welke morele waarden staan aan de basis van ons kapitalistische systeem? Maakt geld gelukkig? Hoe gaan we om met overvloed? Hoe wordt welvaart verdeeld, zowel binnen landen als tussen landen? Aan de hand van stukken uit de bloemlezing De waarde van geld (verschijnt 2011), samengesteld door de cursusleider, bespreken we elke dag een aantal van deze filosofische en economische kernideeën aan de hand van tekstfragmenten van Galbraith, Marx, Krugman, Taleb, Lietaer, Epicurus, Smith, Weber, Schama, Campbell, Bataille, Keynes, Simon, Pen, Singer, Van Parijs, De Soto en Yunus. We gebruiken verschillende werkvormen: lezingen, Sokratische gesprekken en groepsdiscussies.

Doel: kennisnemen van de belangrijkste visies op waarde en economie

Karim BenammarKarim Benammar is filosoof en lector aan de Hogeschool van Amsterdam. Hij doceerde eerder aan de Kobe en Tokio. Hieronder treft u een gesprek tussen Karim Bennamar en PvdA-Kamerlid en afgestudeerd kernfysicus Diederik Samsom over de economische gevolgen van de rampen in Japan.

 

“Wie de economie begrijpt, begrijpt hoe onze huidige wereld in elkaar zit.”

We maken allemaal deel uit van het economisch spel. We gebruiken geld bijna elke dag. Sommigen zijn er verslaafd aan – anderen krijgen er slapeloze nachten van. Iedereen is afhankelijk van het geldsysteem en zit eraan vast via een bankrekening of een hypotheek. Het is dus een centraal thema in ons leven en in onze samenleving. De economie lijkt een star systeem, maar feitelijk steunt het op ideeën over ruil en waarden. Daarnaast heeft economie alles te maken met typisch menselijke zaken als vertrouwen, begeerte en de behoefte om indruk te maken. Kortom, geld raakt ons op allerlei vlakken…

Lees hier het hele interview met Docent Karim Benammar

 

  Programma

  • Geplande gastlezing van een bekende hoogleraar economie op een van de avonden; bevestiging volgt.
  • Alle teksten van het boek De waarde van geld zijn online en als reader beschikbaar. Het boek zal u bij verschijning eind 2011 kosteloos nagestuurd worden.

Maandag: Geld scheppen en verliezen.

Introductie: geld, waarde en welvaart. Hoe ideeën de wereld van geld en waarde beïnvloeden en vormgeven. Waar komt geld eigenlijk vandaan? De mechanismen om geld te scheppen. Hoe wordt geld weer verloren: banken, beurzen en crisissen. We beginnen de ingewikkelde en mysterieuze rol van geld in onze samenleving te begrijpen.

Teksten van J.K. Galbraith, Karl Marx, Paul Krugman, Nicolas Nassim Taleb en Bernard Lietaer.

Ochtend: introductie en lezing. Middag: tekstbespreking. Avond: open discussie.

Dinsdag: Eigenbelang en aanzien.

Wanneer en in welke situaties maakt geld gelukkig? De moraal van het kapitalisme is welbegrepen eigenbelang, en de groei van het kapitaal komt volgens sommigen door zelfontzegging en noest sparen. Tegelijkertijd worden we aangemoedigd om vrijuit te consumeren om de economie draaiende te  houden.  Waarom consumeren we eigenlijk zo fanatiek?

Teksten van Alain de Botton over Epicurus, Adam Smith, Thorstein Veblen, Max Weber, Simon Schama en Colin Campbell.

Ochtend: Socratisch gesprek; Middag: lezing en tekstbespreking; avond: gastlezing.

Woensdag: Groei en overvloed

We worden steeds welvarender, als individu en als maatschappij. We gaan analyseren waar deze groei vandaan komt en welke mechanismes aan het werk zijn. Zijn we veroordeeld tot economische groei of kunnen we op een andere manier welvaart scheppen? Hoe ziet onze toekomst er uit? 

Teksten van Georges Bataille, John Maynard Keynes, Julian Simon, Jan Pen.

Ochtend: Lezing overvloed en waarde. Middag: tekstbespreking; avond: open discussie.

Donderdag. Gelijkheid en verdeling

Een fundamentele vraag gaat over de verdeling van onze welvaart. Dit is een theoretische en praktische, maar ook een morele vraag.  Hoe gaan we om met onze gezamenlijke welvaart? Wat voor rechten en plichten hebben wij ten aanzien van onze welvaart en onze medemens?

Teksten van Peter Singer, Philippe Van Parijs, Hernando De Soto en Mohamed Yunus

Ochtend: Tekstbespreking; Middag: lezing en discussie; avond: Socratisch gesprek.

Vrijdag. Persoonlijke en gemeenschappelijke conclusies.

We besluiten met een bespreking over welke ideeën over geld zijn na deze cursus veranderd zijn bij de deelnemers, en hoe we anders tegen waarde en welvaart aankijken. Zijn we van plan in de toekomst ook anders om te gaan met geld? Voelen we ons rijker of armer, behagelijker of onbehagelijker na deze week? Voor enthousiaste deelnemers: wat nu verder lezen?

Ochtend: open discussie.

Aanmelden 

Een week bij de ISVW verblijven is een feest. U krijgt de beste docenten, heerlijke maaltijden, ontmoet geestverwanten en kunt wandelen in de uitgestrekte bossen rond de ISVW. De week begint op maandag 10.30 uur en eindigt op vrijdag om 13.30 uur. Voor een summerschool met overnachtingen bedragen de kosten € 760,- (inclusief cursus, koffie/thee, lunchbuffetten en diners + eenpersoonskamer & ontbijtbuffet). Voor een week zonder overnachtingen betaalt u € 600,- . Drankjes aan de bar zijn tijdens de Summerschools van het huis! (Programma's zijn onder voorbehoud van wijzigingen). Upgraden naar een luxe kamer in de nieuwe hotelvleugel (met a.a flatscreen en balkon) is, onder voorbehoud van beschikbaarheid van kamers, mogelijk tegen bijbetaling van € 20,- per nacht. Indien u dit wenst, dan dit graag even vermelden op het aanmeldformulier.    

Klik hier om u aan te melden: AANMELDEN. In het scherm dat u krijgt te zien, graag uw gegevens invullen en uw cursus en arrangement kiezen.

Digitale leeromgeving 

Na aanmelding krijgt u toegang tot de digitale leeromgeving. Hier treft u:
- Teksten en leesadvies. (Niet bij iedere conferentie of cursus worden teksten gelezen.) 
- U treft hier ook het mailadres van uw docenten.