ISVW - Hotel | Internationale School voor Wijsbegeerte

Masterclass Zin in Leven: over bezieling hier en nu

1 en 2 juni 2013
Docent: Marlou van Paridon

Zin in levenBezieling is een thema dat in de filosofie vooral met de eeuwigheid en de ratio wordt verbonden. Plato introduceerde de ziel -dat wil zeggen het rationele deel van de ziel- als menselijk instrument om naar het eeuwige, onveranderlijke schone te reiken. In deze masterclass Zin in Leven kijken we niet naar ‘bezieling in het licht van de eeuwigheid’, maar naar ‘bezieling in het dagelijks leven’. Wat in het hier en nu voedt onze passies en levenslust en spoort ons aan het goede leven na te streven? Deze vraag stellen we aan Plato, Aristoteles, Nietzsche en Spinoza. De aandacht gaat uit naar de mate waarin deze filosofen, naast de ratio, ook de natuur, het lichamelijke en het emotionele, als menselijke motivatie voor het goede leven hebben besproken.

  • Plato
    Hoewel in Plato’s beeld van de ziel de superioriteit van de ratio benadrukt wordt, heeft Plato ook een aantal niet-rationele (gevoelsmatige) principes in onze ziel benoemd als handvatten voor het streven naar de balans in het leven. Plato onderschreef bijvoorbeeld het belang van lichamelijke oefening en van muziek:
    “Door gymnastiek wordt niet alleen lichamelijke maar ook geestelijke kracht gevormd, terwijl door muziek vooral gevoel voor maat wordt bijgebracht. Gymnastiek alleen brengt een beestachtige woestheid voort, terwijl muziek alleen weekheid geeft. Samen geven ze echter kracht en zelfbeheersing”.


    “door kracht streeft de mens naar oprechtheid en door maat vervalt hij niet tot schande”.
    (De staatsman, Politeia)

  •  Aristoteles zegt in de Anima:
    Om bezield te kunnen zijn moeten we een potentie hebben die tegelijkertijd onze voltooiing inhoudt, en moeten we de instrumenten hebben om onszelf daadwerkelijk te voltooien. Als instrumenten noemt hij het denken (actief) en de waarneming (passief). Als denkend wezen kan de mens zichzelf niet alleen instinctmatig voltooien, zoals de dieren, maar kan de mens in zijn voltooiing tevens de waarheid nastreven en deze voltooiing dus richting geven. In die richting speelt nog een ander niet-rationeel element, dat Aristoteles de ontvankelijkheid noemt. Het heeft met waarneming te maken en hiermee geeft hij aan dat ieder mens een eigen manier van waarnemen heeft die mede bepaalt hoe hij bezield is. Waarnemen doe je volgens Aristoteles met alles wat je hebt, met de ratio, met zintuigen en andere niet-rationele instrumenten. Waarneming voedt de bezieling.

  • Nietzsche
    In hoeverre kun je bij Plato en Aristoteles spreken van volledig waarnemen? Waar Plato en Aristoteles de werkelijkheid met behulp van de ratio willen ontstijgen gooit Nietzsche alle schaamte af en roept: ‘Amor fati’, omhels je lot. Hij meent dat je het leven aan moet gaan in al zijn facetten, je twijfels, je zuiverheid maar ook je onzuiverheid en de schoonheid van dit alles. ‘Je bent je natuur’, zegt Nietzsche en hij doelt daarbij op de mens met al zijn instincten, met zijn lichaam, seksualiteit en gezondheid. Nietzsche noemde de rede ‘het kleine verstand’ en ons lichaam ‘het grote verstand’.

  • Spinoza
    Denkend wordt de ziel zich bewust van haar eeuwige oorsprong. Voordat echter de ziel tot deze kennis gekomen is, doorloopt zij een lange weg. De eerste trap van kennis is de verbeelding, de tweede de ratio en de hoogste de intuïtio. Kennis der dingen in het licht van de intuïtio acht Spinoza het hoogste streven en de grootste deugd van de ziel.

Naast het gedachtegoed van de genoemde filosofen in relatie tot bezieling, onderzoeken we in dit weekend het eigen perspectief op bezieling aan de hand van filosofische oefeningen, de artes liberales, te weten dialectica, grammatica en retorica.

Programma

Klik op onderstaande button voor het programma

Programma

 Over de docent

Marlou van ParidonMarlou van Paridon, MA is filosofe en auteur van ‘De ZIN aan het werk’, over bezieling in leven en werken. Zij werkte ruim 25 jaar in managementfuncties bij overheid en bedrijfsleven. Na een wereldreis van een jaar gooide zij het roer om en werd reisjournaliste en enkele jaren later uitgever van reisboeken en -tijdschriften.

Zij studeerde filosofie aan de UVA en Filosofie in Bedrijf aan de VU. In 2010 richtte zij Schittering op, bureau voor bewustwording, excellentie en integriteit in organisaties. Met Schittering geeft zij filosofische lezingen en master classes in organisaties.

 

Aanmelden

Arrangement 1: € 254,- (incl. koffie/thee, 2 x lunchbuffet, diner met wijn).
Arrangement 2: € 299,- (arr. 1 + standaard hotelkamer met ontbijt).

Upgraden naar een comfort kamer (met o.a. flatscreen en balkon) is, onder voorbehoud van beschikbaarheid van kamers, mogelijk tegen bijbetaling van € 17,50 per nacht. Indien u dit wenst, dan dit graag even vermelden op het aanmeldformulier.

Aanmelden

In het scherm dat u krijgt te zien, graag uw gegevens invullen en uw cursus en arrangement kiezen.